Năm 2021, anh Vương Đình Long (xóm 7 Nghi Phong, phường Vinh Lộc, tỉnh Nghệ An) bắt đầu tiếp cận và triển khai mô hình trồng rau khí canh – một kỹ thuật phù hợp với điều kiện đô thị.
Rau khí canh là phương pháp trồng cây không sử dụng đất, bộ rễ được treo lơ lửng trong không khí và định kỳ được phun sương dung dịch dinh dưỡng. Phương pháp này giúp cây hấp thụ dưỡng chất nhanh, tiết kiệm nước, hạn chế sâu bệnh, sinh trưởng đồng đều và cho năng suất cao. Đồng thời, việc kiểm soát sâu bệnh tốt giúp giảm thiểu sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, hướng tới nền nông nghiệp xanh, bền vững.
Để vận hành hệ thống khí canh, cần đầu tư các thiết bị như tháp trồng, rọ nhựa, túi lọc, máy bơm, hệ thống dẫn dung dịch dinh dưỡng và thiết bị đo nồng độ. Không gian trồng có thể tận dụng ban công, sân thượng hoặc sân vườn. Anh Long trồng đa dạng các loại rau như cải xanh, xà lách, súp lơ và các loại rau gia vị.
Những ngày đầu triển khai, anh Long gặp không ít khó khăn, nhất là về kỹ thuật và điều kiện thời tiết khắc nghiệt của khu vực Bắc Trung Bộ. Nắng nóng, mưa bão, lũ lụt khiến việc sản xuất nông nghiệp vốn đã khó, nay càng đòi hỏi sự tỉ mỉ và nghiêm ngặt hơn. Không nản chí, anh vừa làm vừa học hỏi, tích lũy kinh nghiệm qua thực tiễn và các nguồn tài liệu, từng bước làm chủ công nghệ phù hợp với điều kiện địa phương.
Theo anh Long, hệ thống khí canh không quá phức tạp nhưng đòi hỏi người trồng phải tuân thủ nghiêm ngặt quy trình kỹ thuật. Việc kiểm soát nồng độ dinh dưỡng, theo dõi sự phát triển của cây và xử lý kịp thời các bất thường là yếu tố quyết định thành công. Nhờ hệ thống phun sương tự động được cài đặt theo thời gian, công lao động được giảm đáng kể, hiệu quả sản xuất được nâng cao.
Với các loại rau ăn lá, thời gian từ khi trồng đến thu hoạch chỉ khoảng 22–25 ngày. Sau mỗi vụ, hệ thống được vệ sinh, làm sạch để hạn chế mầm bệnh, sau đó tiếp tục sản xuất lứa mới. Việc đầu tư ban đầu có thể sử dụng lâu dài, giúp giảm chi phí về sau.
Hiện nay, mô hình trồng rau khí canh của anh Long đã đi vào ổn định và mang lại hiệu quả rõ rệt. Với quy mô khoảng 100 trụ rau trên diện tích 100 m², mỗi lứa thu hoạch đạt 5–7 tạ rau. Giá bán dao động từ 20.000–40.000 đồng/kg, mang lại thu nhập bình quân từ 16–20 triệu đồng mỗi lứa.
Không chỉ dừng lại ở sản xuất, anh Long còn cung cấp dịch vụ lắp đặt, chuyển giao công nghệ trồng rau khí canh cho các hộ gia đình, nhà hàng, trường học và các khu trải nghiệm. Đến nay, hệ thống của anh đã được triển khai cho hàng nghìn khách hàng. Đồng thời, anh còn hỗ trợ liên kết tiêu thụ sản phẩm, góp phần xây dựng chuỗi sản xuất khép kín và nâng cao giá trị nông sản.
Mô hình trồng rau khí canh của anh Long là minh chứng rõ nét cho sự mạnh dạn đổi mới tư duy, áp dụng công nghệ cao để sản xuất rau an toàn, mang lại hiệu quả kinh tế và phù hợp với xu hướng nông nghiệp đô thị hiện đại, góp phần nâng cao nhận thức về sản xuất nông nghiệp an toàn trong cộng đồng./.
