Nghiên cứu hợp nhất Luật Đầu tư công và Luật Ngân sách nhà nước, trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ hai

Về xây dựng Kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 – 2030, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các bộ, cơ quan trung ương và địa phương rà soát lại danh mục dự án đăng ký nhu cầu vốn đầu tư, đảm bảo tuân thủ các nội dung như sau:

Đối với ngân sách trung ương: Tập trung ưu tiên bố trí cho các Chương trình mục tiêu quốc gia, dự án quan trọng quốc gia đã được Quốc hội quyết định chủ trương đầu tư, các nhiệm vụ quốc phòng, an ninh, các chương trình, dự án theo Chương trình hành động của Ban Chấp hành Trung ương Đảng thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, các dự án liên vùng của các địa phương. Dự phòng chung kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 – 2030 là 10%; giảm số lượng dự án tối thiểu 30% so với giai đoạn 2021 – 2025.

Đối với ngân sách địa phương: Địa phương chủ động quyết định đầu tư theo quy hoạch và khả năng cân đối nguồn lực, phục vụ tốt nhất các mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh trên địa bàn theo tinh thần “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm”.

Quán triệt nguyên tắc bố trí vốn tập trung, không dàn trải, giảm số lượng dự án tối thiểu 30% so với giai đoạn 2021 – 2025, ưu tiên bố trí cho các dự án liên vùng, liên tỉnh, liên xã, có ý nghĩa quan trọng đối với phát triển kinh tế – xã hội của địa phương.

Bảo đảm bố trí đủ vốn ngân sách địa phương tham gia các chương trình mục tiêu quốc gia và các dự án trọng điểm được trung ương hỗ trợ đầu tư trên địa bàn, bố trí đủ vốn ngân sách địa phương tham gia các dự án sử dụng nhiều nguồn vốn theo cam kết.

Đối với vốn ODA và vốn vay ưu đãi nước ngoài: Bố trí tập trung, có trọng tâm, trọng điểm, không dàn trải; ưu tiên các dự án lớn, dự án trọng điểm, đồng thời bố trí cho các dự án có hiệu quả cao, ý nghĩa thiết thực và mang tính xoay chuyển tình thế đối với vùng, địa phương.

Kiên quyết loại bỏ những dự án kém hiệu quả, chưa thực sự cần thiết

Khi đăng ký nhu cầu kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 – 2030, các bộ, cơ quan trung ương và địa phương lưu ý một số nội dung cụ thể sau:

Đối với các dự án đã chuẩn bị đầu tư trong giai đoạn 2021 – 2025, nhưng chưa khởi công thực hiện thì rà soát và kiên quyết loại bỏ những dự án kém hiệu quả, dự án chưa thực sự cần thiết, cấp bách, các dự án không còn khả thi, không có khả năng hoàn thành.

Đối với các dự án xây dựng trụ sở, quán triệt chỉ đạo của Ban Chấp hành Trung ương tại Kết luận số 18-KL/TW, cụ thể: “Trong điều kiện ngân sách còn khó khăn, tận dụng tối đa công năng sử dụng các trụ sở làm việc hiện có; hạn chế tối đa việc xây dựng trụ sở, trung tâm hành chính mới tại các tỉnh, thành phố; các bộ, ngành, cơ quan, địa phương chịu trách nhiệm về sự cần thiết khi quyết định, bảo đảm hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước, không để ảnh hưởng đến các mục tiêu quan trọng khác, chống lãng phí, tiêu cực”.

Đối với các nhiệm vụ, dự án thuộc Chương trình hành động của Ban Chấp hành Trung ương Đảng thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng:

Trong đó, đối với các dự án cụ thể tại chương trình hành động: các bộ, địa phương được giao chủ trì làm rõ thêm hiệu quả đầu tư, xác định cụ thể nhu cầu vốn, trong đó xác định tổng mức đầu tư phù hợp với quy định, làm rõ cơ cấu vốn (ngân sách trung ương, ngân sách địa phương và nguồn vốn khác), xác định nhu cầu vốn phù hợp với tiến độ, phương án phân kỳ đầu tư theo nguyên tắc nêu trên.

Đối với các nhiệm vụ tại Chương trình hành động nhưng chưa có danh mục dự án cụ thể (như: các nhiệm vụ về quốc phòng, an ninh, thích ứng với biến đổi khí hậu…), các bộ, cơ quan được giao chủ trì khẩn trương xác định danh mục dự án cụ thể, sắp xếp thứ tự ưu tiên làm cơ sở để xây dựng kế hoạch đầu tư công trung hạn.

Tại Chỉ thị, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ Tài chính tiếp tục rà soát, hoàn thiện quy định của pháp luật, đảm bảo khung khổ pháp lý quản lý thống nhất, hiệu lực, hiệu quả; khẩn trương rà soát các vướng mắc về đầu tư công trong tháng 6 năm 2026, sớm tổng kết và đánh giá nguồn lực đầu tư công, trên cơ sở đó nghiên cứu hợp nhất hai Luật Đầu tư công và Luật Ngân sách nhà nước, trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ hai Quốc hội khóa XVI; tiếp tục nghiên cứu, rà soát pháp luật về đấu thầu, về đầu tư theo phương thức đối tác công tư theo Chương trình rà soát tổng thể pháp luật.

Thủ tướng Chính phủ đề nghị Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên tăng cường hoạt động giám sát đầu tư của cộng đồng để theo dõi, kiểm tra việc chấp hành các quy định về quản lý đầu tư của cơ quan, đơn vị liên quan trong quá trình đầu tư; phát hiện, kiến nghị với các cơ quan nhà nước có thẩm quyền xử lý các vi phạm về đầu tư…