Thúc đẩy tiếp cận số: Hộ nghèo, cận nghèo được hỗ trợ thiết bị thông minh

Chính phủ vừa phê duyệt một chương trình quy mô lớn nhằm thúc đẩy phổ cập dịch vụ viễn thông công ích và tăng cường khả năng tiếp cận công nghệ số cho người dân, đặc biệt tại khu vực còn nhiều khó khăn. Theo Quyết định số 777/QĐ-TTg do Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng ký ban hành, Chương trình cung cấp dịch vụ viễn thông công ích đến năm 2030 đặt ra nhiều mục tiêu quan trọng, trong đó nổi bật là việc hỗ trợ hàng trăm nghìn hộ nghèo và cận nghèo trang bị điện thoại thông minh để thu hẹp khoảng cách số giữa các vùng miền.

Theo định hướng của chương trình, đến năm 2030, toàn bộ các khu vực đã có điện sẽ được đảm bảo tiếp cận dịch vụ viễn thông công ích. Phạm vi ưu tiên bao gồm các thôn thuộc xã đặc biệt khó khăn, các vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, khu vực bãi ngang ven biển, hải đảo, cũng như các nhà giàn trên biển. Tại những khu vực này, người dân sẽ được bảo đảm tiếp cận dịch vụ viễn thông di động mặt đất và Internet băng rộng cố định, góp phần nâng cao khả năng kết nối thông tin và phát triển kinh tế – xã hội.

Một trong những mục tiêu đáng chú ý của chương trình là bảo đảm 100% đối tượng thuộc diện sử dụng dịch vụ viễn thông bắt buộc theo quy định được hỗ trợ đầy đủ. Đây là nhóm đối tượng cần duy trì liên lạc thường xuyên trong các tình huống khẩn cấp, phục vụ quản lý nhà nước, quốc phòng, an ninh và đời sống dân sinh.

Đối với dịch vụ viễn thông phổ cập, chương trình đặt mục tiêu toàn bộ hộ nghèo và hộ cận nghèo trên cả nước nếu có nhu cầu đều được hỗ trợ truy nhập Internet băng rộng cố định hoặc dịch vụ di động mặt đất. Điều này nhằm tạo điều kiện để nhóm đối tượng yếu thế có thể tiếp cận thông tin, học tập trực tuyến, tìm kiếm việc làm và tham gia các dịch vụ số một cách bình đẳng hơn.

Không chỉ dừng lại ở hộ gia đình, chương trình còn mở rộng hỗ trợ tới các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông, bao gồm cả các điểm trường lẻ, trạm y tế xã và các điểm hỗ trợ đồng bào dân tộc thiểu số. Đây là những khu vực có vai trò thiết yếu trong phát triển con người và chăm sóc sức khỏe cộng đồng, do đó việc bảo đảm kết nối Internet băng rộng được xem là yêu cầu cấp thiết.

Song song với đó, các điểm sinh hoạt cộng đồng tại những thôn đặc biệt khó khăn, vùng dân tộc thiểu số, miền núi, bãi ngang ven biển và hải đảo sẽ được hỗ trợ triển khai dịch vụ viễn thông vệ tinh tầm thấp trong trường hợp chưa có hạ tầng viễn thông mặt đất. Giải pháp này được kỳ vọng giúp khắc phục khoảng trống hạ tầng tại những khu vực địa hình phức tạp, khó triển khai mạng truyền thống.

Đối với lực lượng lao động trên biển, chương trình cũng đặt mục tiêu hỗ trợ 100% ngư dân trên tàu thuyền đánh bắt xa bờ có nhu cầu được tiếp cận dịch vụ viễn thông di động hàng hải, góp phần bảo đảm an toàn thông tin và hỗ trợ sản xuất thủy sản bền vững.

Một nội dung quan trọng khác là chính sách hỗ trợ thiết bị đầu cuối. Theo đó, khoảng 400.000 hộ nghèo và hộ cận nghèo sẽ được hỗ trợ trang bị điện thoại thông minh. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm giúp người dân tiếp cận các dịch vụ số, từ hành chính công trực tuyến đến giáo dục, y tế và thương mại điện tử. Tuy nhiên, chương trình sẽ loại trừ những hộ đã được hỗ trợ thiết bị trong khuôn khổ chương trình “Sóng và máy tính cho em” hoặc các chương trình hỗ trợ từ ngân sách nhà nước kể từ năm 2021 đến thời điểm lập danh sách.

Về phương thức triển khai, chương trình sẽ tập trung vào ba nhóm nhiệm vụ chính gồm hỗ trợ cung cấp dịch vụ viễn thông công ích, hỗ trợ sử dụng dịch vụ và hỗ trợ thiết bị đầu cuối. Trong đó, Nhà nước sẽ bù đắp chi phí phát triển mới, duy trì hạ tầng viễn thông di động và Internet băng rộng tại các khu vực chưa có dịch vụ hoặc chỉ có một doanh nghiệp cung cấp. Đồng thời, các chi phí nâng cấp hạ tầng để đáp ứng yêu cầu công nghệ mới và bảo đảm thông tin liên lạc trong tình huống khẩn cấp cũng sẽ được hỗ trợ.

Thời gian thực hiện chương trình được xác định từ ngày 30/4/2026 đến hết ngày 31/12/2030. Với quy mô rộng và mục tiêu bao phủ toàn diện, chương trình được kỳ vọng sẽ tạo bước tiến mạnh mẽ trong việc phổ cập hạ tầng số, góp phần thúc đẩy chuyển đổi số quốc gia và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân ở mọi vùng miền.