Cùng với phát triển sản xuất tập trung, địa phương tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ, thúc đẩy nông nghiệp xanh, tuần hoàn, góp phần giảm phát thải khí nhà kính và nâng cao giá trị sản xuất.

Giữ thương hiệu ổi Hoành Bồ

Tận dụng điều kiện tự nhiên, vùng nguyên liệu sản xuất ổi Hoàng Bồ sẵn có, HTX Nông, Lâm, Ngư nghiệp Việt Hưng (thôn Vườn Rậm, phường Hoành Bồ) đã liên kết với nông dân, tuân thủ nghiêm ngặt quy trình sản xuất theo hướng VietGAP, xây dựng thương hiệu OCOP cho nông sản đem lại giá trị kinh tế cao.

Bà Nguyễn Thúy Hà, Giám đốc HTX Nông, Lâm, Ngư nghiệp Việt Hưng kiểm tra vườn ổi của hộ dân thôn Đồng Giang (phường Hoành Bồ).

Do phù hợp với thổ nhưỡng, khí hậu, quả ổi ở xã Sơn Dương (TP Hạ Long cũ) nay là phường Hoành Bồ có hương vị giòn, ngọt thanh và tươi sắc, được người tiêu dùng ưa chuộng. Tuy nhiên, cách đây hơn chục năm, người dân trong phường chỉ trồng ổi với quy mô nhỏ lẻ, manh mún, phần lớn đều theo cách truyền thống, phụ thuộc nhiều vào kinh nghiệm nên chất lượng quả không đồng đều, hiệu quả kinh tế thấp. Đặc biệt, vào mùa mưa, quả ổi có vị nhạt, kém thơm và mềm hơn do bị ngậm nước và thiếu ánh sáng để tích tụ đường, dẫn đến quả ổi không chỉ bị rớt giá mà việc tiêu thụ cũng gặp nhiều khó khăn.

Từ thực tế trên, năm 2021, HTX Nông, Lâm, Ngư nghiệp Việt Hưng được thành lập, quy tụ gần 60 hộ dân ở các thôn Đồng Giang, Vườn Cau, Vườn Rậm tham gia trồng ổi trên diện tích 15ha theo phương thức hợp đồng liên kết sản xuất, bao tiêu sản phẩm có kiểm soát chất lượng. HTX cũng định hướng rõ ràng: Sản xuất sạch, đạt tiêu chuẩn VietGAP, đồng thời giữ vững thương hiệu “Ổi Hoành Bồ”.

Theo bà Nguyễn Thúy Hà, Giám đốc HTX, hiện nay, ổi Hoành Bồ đã giữ được chỗ đứng, thương hiệu trên thị trường. Bình quân mỗi ngày, HTX xuất ra thị trường 1 tấn quả với giá ổn định 35.000 đồng/kg. Để tạo giá trị gia tăng, bền vững cho nông sản, ngoài quả ổi tươi, HTX còn chế biến rượu ổi (rượu trắng được nấu từ gạo tẻ nương Hoành Bồ đã đạt chứng nhận OCOP 3 sao của tỉnh theo phương pháp thủ công truyền thống của bà con dân tộc Sán Dìu kết hợp với quả ổi Hoành Bồ).

HTX cũng đầu tư bao bì, nhãn mác chuyên nghiệp, có dán tem truy xuất nguồn gốc, có mã vùng trồng, mã QR để người tiêu dùng dễ dàng kiểm tra. Năm 2022, sản phẩm “Rượu ổi Hoành Bồ” đã đạt chứng nhận OCOP 3 sao của tỉnh và được du khách ưa chuộng, góp phần nâng tầm giá trị cây ổi từ nông sản thô thành sản phẩm quà tặng du lịch. Năm 2025, ổi và rượu ổi Hoành Bồ được tôn vinh là 2/27 sản phẩm nông nghiệp tiêu biểu của tỉnh.

Nhận thấy nhu cầu cao về nước uống từ trái cây tươi của du khách nước ngoài khi đến tham quan tại chợ Hạ Long I, thời gian qua, HTX đã phát triển thêm sản phẩm nước ép ổi nguyên chất. Với hương vị thanh mát, không chất bảo quản, sản phẩm đã thu hút đông đảo du khách đến thưởng thức. Vào ngày cao điểm, HTX bán được 50 lít nước ép ổi với giá 50.000 đồng/lít. Với cách làm linh hoạt, HTX đã giải quyết được những bất cập khi nông sản được mùa, mất giá.

Với giá bán cao hơn giá thị trường và đầu ra luôn ổn định, mỗi héc ta ổi của HTX Nông, Lâm, Ngư nghiệp Việt Hưng có thể cho thu nhập từ 200-300 triệu đồng/năm, trở thành nguồn sống ổn định cho các hộ dân; góp phần tăng tỷ lệ hộ khá, giàu, qua đó tiếp tục khẳng định vai trò của kinh tế tập thể trong phát triển nông thôn mới.

Với hướng đi đó, HTX đã xin phép Hội Nông dân TP Hạ Long (cũ) được sử dụng thương hiệu “Ổi Hoành Bồ”; đồng thời tự sản xuất phân bón hữu cơ từ phế phẩm cá, đậu nành, men vi sinh để cung cấp cho các hộ liên kết; phân công cán bộ bám đồng ruộng, cùng ăn, cùng ở với nông dân để hướng dẫn kỹ thuật, ghi chép nhật ký canh tác, giám sát việc sử dụng phân bón, thuốc trừ sâu nhằm tạo ra sản phẩm sạch, an toàn cho người tiêu dùng, nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường. Toàn bộ sản phẩm được HTX thu mua với giá cao hơn thị trường ít nhất từ 2.000 đồng/kg trở lên.

Nhờ cách làm bài bản, khoa học, năm 2022, quả ổi của HTX đã đạt chứng nhận OCOP 4 sao của tỉnh và được lựa chọn để tham gia trưng bày tại các hội chợ thương mại trong và ngoài tỉnh. Năm 2025, sản phẩm còn được trưng bày tại Triển lãm “80 năm hành trình Độc lập – Tự do – Hạnh phúc” diễn ra từ ngày 28/8 đến 5/9 tại Trung tâm Hội chợ Triển lãm Quốc gia (Đông Anh, Hà Nội).

Trồng khoai tây Atlantic hiệu quả ở Quảng Đức

Không để đất đai bỏ trống, tận dụng những khu vực đất sản xuất nông nghiệp phù hợp, vụ đông xuân 2025-2026, xã Quảng Đức đã thực hiện hỗ trợ và mở rộng diện tích trồng khoai tây Atlantic để nông dân phát triển kinh tế, nâng cao thu nhập. Trong đó, xã mạnh dạn đưa cây khoai đến những khu vực đồng bào DTTS để hỗ trợ bà con phát triển sản xuất, từng bước thay đổi tư duy, tiếp cận cách làm mới.

Cánh đồng bản Cấu Lìm (xã Quảng Đức) những ngày này đông vui như hội, bởi thành quả hơn 3 tháng trồng cây khoai tây Atlantic đã cho thấy hiệu quả rõ nét. Vụ đông xuân 2025-2026, từ sự hỗ trợ về giống và phân bón của xã, 10 hộ dân trong bản đã mạnh dạn trồng khoai tây trên một diện tích lớn tại đây với sự trợ giúp kỹ thuật của Viện Sinh học và Công nghệ nông nghiệp; Trung tâm Cung ứng dịch vụ xã Quảng Đức. Năng suất thu hoạch khoai đạt trên 12 tấn/ha ở vụ trồng đầu tiên đã tạo niềm phấn khởi trong thi đua lao động sản xuất của nhân dân bản Cấu Lìm đầu xuân mới này.

Nhân dân bản Cấu Lìm, xã Quảng Đức phấn khởi thu hoạch nông sản.

Anh Tằng Quý Tuấn, Phó Trưởng bản Cấu Lìm, phấn khởi chia sẻ: Cả bản có 43 hộ dân tộc Dao, không có hộ nghèo, chỉ còn 3 hộ cận nghèo. Ở vụ đông năm ngoái khi xã triển khai chương trình trồng khoai tây Atlantic trên diện tích 5ha, bản đã họp dân nhiều lần để tuyên truyền và cùng nhau liên kết trồng. Quá trình làm còn nhiều bỡ ngỡ, nhưng được cán bộ kỹ thuật của Trung tâm Cung ứng dịch vụ xã hướng dẫn cụ thể quy trình, cũng như theo dõi cây khoai sinh trưởng ở từng thời điểm, nên khi được thu hoạch, nhìn thấy thành quả chúng tôi phấn khởi lắm. Hơn nữa đường xá được nhà nước quan tâm đầu tư, giao thông thuận tiện hơn rất nhiều và được Công ty TNHH Thực phẩm Orion Hàn Quốc đến tận nơi thu mua với giá 8.300 đồng/kg, bà con mừng lắm, không phải lo tìm đầu ra cho sản phẩm.

Ngoài bản Cấu Lìm, diện tích trồng khoai tây Atlantic vụ đông còn được xã Quảng Đức thực hiện ở 3 thôn khác là Hải An, Hải Thành và Hải Tiến. Tổng diện tích trồng cây khoai tây Atlantic là 12ha, trong đó có nhiều hộ đã trồng sang năm thứ 2, thứ 3 với kết quả thu nhập bình quân đạt 70-80 triệu đồng/ha. Anh Nguyễn Văn Đức (thôn Hải Thành) cho biết: Với cây khoai tây, đây là năm thứ 3 gia đình tôi trồng vụ đông mỗi năm từ khi chưa thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Đến nay địa phương tiếp tục quan tâm hướng dẫn bà con triển khai cây trồng này và gia đình tôi đã trồng được 3ha. Với hơn 3 tháng canh tác, thành quả thu về rất tốt, thu nhập cao. Nếu sang năm xã không triển khai chương trình hỗ trợ cây giống thì gia đình tôi vẫn tiếp tục trồng khoai tây Atlantic để phát triển kinh tế.

Liên kết “4 nhà” trong phát triển sản xuất nhằm tạo ra sản lượng hàng hóa lớn và được bao tiêu thu mua sản phẩm đầu ra chính là mối liên kết bền vững để duy trì và phát triển lâu dài. Trên cơ sở kết quả thực hiện mô hình trồng cây khoai tây Atlantic, xã Quảng Đức đang chỉ đạo cơ quan chuyên môn nghiên cứu thêm một số loại cây trồng mới phù hợp với khí hậu địa phương để triển khai trong những năm tới cho nhân dân lựa chọn, đa dạng hóa các mô hình sản xuất nông nghiệp của địa phương.

Ông Phạm Văn Thọ, Chủ tịch UBND xã Quảng Đức, cho biết: Địa phương tích cực triển khai các giải pháp phát triển kinh tế – xã hội. Trong đó có cây khoai tây Atlantic được đánh giá, theo dõi ngay từ đầu cho đến khi có kết quả thực hiện thu hoạch để tính toán sản lượng, giá trị lợi nhuận. Đây là mô hình sản xuất đan xen gối các vụ chính của diện tích đất nông nghiệp, nên cũng phù hợp để phát triển.

Đẩy mạnh tái cơ cấu ngành Nông nghiệp

Triển khai quyết liệt các giải pháp cơ cấu lại ngành Nông nghiệp, tỉnh Quảng Ninh tập trung nâng cao hiệu quả sản xuất, gia tăng giá trị và sức cạnh tranh của nông sản. Nhờ đó, kinh tế nông nghiệp tiếp tục duy trì đà tăng trưởng ổn định; năm 2025, GRDP toàn ngành ước đạt khoảng 3,85%, vượt mục tiêu kịch bản đề ra, tiếp tục khẳng định vai trò trụ đỡ quan trọng của nông nghiệp trong cơ cấu kinh tế của tỉnh.

Đáng chú ý, sản xuất trồng trọt được tổ chức lại theo hướng tập trung, gắn với tiêu chuẩn chất lượng và nhu cầu thị trường. Năm 2025, tỉnh triển khai chuyển đổi 189,4ha đất lúa một vụ, thiếu nước tưới sang các loại cây trồng phù hợp, nên đã nâng cao hiệu quả sử dụng đất, chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu và thúc đẩy phát triển nông nghiệp bền vững.

Trồng dưa lưới công nghệ cao tại xã Quảng Tân.

Đến nay, toàn tỉnh hình thành 6.358ha vùng sản xuất hàng hóa tập trung đối với cây lúa, rau và cây ăn quả, trong đó khoảng 1.100ha được sản xuất theo quy trình nông nghiệp tốt, 322,35ha đạt chứng nhận VietGAP và trên 460ha đạt chứng nhận hữu cơ.

Cùng với phát triển vùng sản xuất tập trung, Quảng Ninh cũng chú trọng xây dựng chuỗi giá trị nông sản thông qua việc quản lý mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói. Hiện tỉnh đã có 29 mã số vùng trồng phục vụ xuất khẩu và 21 mã số vùng trồng phục vụ tiêu thụ nội địa, cùng 6 mã số cơ sở đóng gói, tạo điều kiện thuận lợi cho nông sản tham gia thị trường trong và ngoài nước.

Quá trình tái cơ cấu ngành chăn nuôi cũng diễn ra rõ nét khi mô hình chăn nuôi nhỏ lẻ dần được thay thế bằng các trang trại, gia trại quy mô tập trung, ứng dụng công nghệ và bảo đảm an toàn sinh học. Năm 2025, tổng đàn gia súc, gia cầm của tỉnh đạt trên 6 triệu con, sản lượng thịt hơi các loại khoảng 104.760 tấn, đáp ứng nhu cầu thị trường và nâng cao giá trị sản xuất chăn nuôi.

Trong lĩnh vực lâm nghiệp, tỉnh tiếp tục triển khai hiệu quả chủ trương phát triển rừng bền vững, gắn với nâng cao chất lượng rừng và phát triển kinh tế lâm nghiệp. Toàn tỉnh tiếp tục triển khai có hiệu quả Nghị quyết số 19-NQ/TU ngày 28/11/2019 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về phát triển lâm nghiệp bền vững tỉnh Quảng Ninh đến năm 2025, tầm nhìn đến năm 2030. Năm 2025, Quảng Ninh hoàn thành kế hoạch trồng rừng tập trung với 35.794ha, sản lượng khai thác gỗ rừng trồng đạt hơn 1,06 triệu m³, tỷ lệ che phủ rừng duy trì trên 46%.

Thủy sản tiếp tục khẳng định vai trò là ngành kinh tế mũi nhọn của nông nghiệp Quảng Ninh, chiếm gần 57% giá trị toàn ngành. Tỉnh đã tập trung tổ chức lại không gian nuôi trồng thủy sản, phát triển các vùng nuôi biển quy mô lớn dựa trên sức tải môi trường, đồng thời hình thành các vùng nuôi tôm công nghệ cao, nuôi nhuyễn thể và cá biển công nghiệp. Tổng sản lượng thủy sản năm 2025 đạt khoảng 181.397 tấn, trong đó sản lượng nuôi trồng đạt hơn 102.000 tấn.

Năm 2026, ngành Nông nghiệp Quảng Ninh đặt mục tiêu tăng trưởng toàn ngành khoảng 4%, phấn đấu diện tích gieo trồng cây hằng năm 62.110ha, sản lượng lương thực có hạt khoảng 215.742 tấn, diện tích trồng rừng tập trung 12.500ha; sản lượng khai thác gỗ (rừng trồng): 842.000m3; tổng sản lượng thịt hơi 105.000 tấn, tổng sản lượng thủy sản khoảng 203.300 tấn.

Nuôi cá tầm thương phẩm tại bản Siệc Lống Mìn, xã Quảng Tân.

Để đạt mục tiêu này, tỉnh tiếp tục triển khai đồng bộ các giải pháp tái cơ cấu ngành Nông nghiệp theo hướng hiện đại, bền vững. Trong đó, thủy sản được xác định là lĩnh vực mũi nhọn, với định hướng phát triển nuôi biển quy mô lớn, ứng dụng công nghệ cao và thân thiện môi trường, từng bước hình thành trung tâm thủy sản của khu vực phía Bắc; đẩy mạnh trồng rừng gỗ lớn, phát triển kinh tế dưới tán rừng và nâng cao giá trị kinh tế rừng gắn với bảo vệ hệ sinh thái, khuyến khích phát triển các mô hình lâm nghiệp kết hợp du lịch sinh thái và khai thác dịch vụ môi trường rừng.

Trong lĩnh vực trồng trọt và chăn nuôi, tập trung phát triển nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp an toàn sinh học, mở rộng vùng sản xuất tập trung gắn với chuỗi giá trị và chương trình OCOP. Các hợp tác xã và doanh nghiệp được khuyến khích đóng vai trò trung tâm trong liên kết sản xuất – chế biến – tiêu thụ, góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế nông nghiệp.

Tái cơ cấu ngành Nông nghiệp đang trở thành động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của Quảng Ninh. Với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, nông nghiệp Quảng Ninh đang từng bước chuyển mình mạnh mẽ, hướng tới nền nông nghiệp hiện đại, giá trị cao, an toàn và thân thiện với môi trường.