Dự báo nắng nóng kéo dài đến hết năm 2026, làm sao để tiết kiệm điện hiệu quả?

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, từ tháng 6 đến tháng 12/2026, nhiệt độ trung bình trên toàn quốc được dự báo cao hơn trung bình nhiều năm khoảng 0,5 – 1,5 độ C. Thời tiết chủ yếu là nắng nóng, khô hạn và thiếu mưa, trong khi số đợt mưa lớn diện rộng được dự báo thấp hơn trung bình nhiều năm, còn khoảng 22 – 24 đợt.

Ông Hoàng Phúc Lâm, Phó giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia cho biết, trạng thái nóng lên bất thường của vùng biển xích đạo Thái Bình Dương có thể bắt đầu từ tháng 6 và kéo dài đến hết năm, thậm chí còn có thể sang đầu năm 2027. Hình thái thời tiết này được dự báo có thể khiến mùa hè năm nay khô nóng và cực đoan hơn.

Giai đoạn từ tháng 6 – 8, nắng nóng tiếp tục gia tăng tại Bắc Bộ, khu vực từ Thanh Hóa đến Huế và duyên hải Nam Trung Bộ.

Tại Bắc Bộ và Trung Bộ, nắng nóng chủ yếu kéo dài từ tháng 5 đến tháng 8, sau đó giảm dần từ tháng 9 và kết thúc khoảng tháng 10. Cao điểm nắng nóng ở Bắc Bộ rơi vào tháng 6, trong khi Trung Bộ muộn hơn, vào tháng 7 – 8. Riêng Tây Nguyên và Nam Bộ, nắng nóng có thể suy giảm từ nửa cuối tháng 5 do gió mùa tây nam hoạt động mạnh hơn.

Theo Tổng công ty Điện lực miền Trung (EVNCPC), dù nắng nóng chưa đạt đỉnh nhưng lượng điện tiêu thụ đã bắt đầu tăng nhanh theo từng ngày. Vào mùa hè, sản lượng điện sinh hoạt thường tăng cao hơn nhiều so với các tháng bình thường, gây áp lực lớn lên hệ thống cung ứng điện.

PGS.TS. Nguyễn Việt Dũng (Đại học Bách khoa Hà Nội), chuyên gia về kỹ thuật nhiệt lạnh cho biết, trong cơ cấu sử dụng điện của hộ gia đình, các thiết bị làm mát, đặc biệt là điều hòa nhiệt độ luôn chiếm tỷ trọng lớn, có thể lên tới 40 – 70% tổng điện năng tiêu thụ trong mùa nắng nóng.

Theo chuyên gia, lượng điện tăng cao không chỉ do thời gian sử dụng kéo dài mà còn đến từ thói quen vận hành thiết bị chưa hợp lý. Việc cài đặt điều hòa ở mức nhiệt quá thấp, sử dụng đồng thời nhiều thiết bị công suất lớn hoặc để phòng không kín khiến điều hòa phải hoạt động liên tục với cường độ cao, từ đó tiêu tốn nhiều điện năng hơn.

Để tiết kiệm điện hiệu quả, PGS.TS. Nguyễn Việt Dũng khuyến cáo người dân nên cài đặt điều hòa ở mức 26 – 28°C và kết hợp sử dụng quạt để tăng khả năng lưu thông không khí lạnh. Đồng thời, cần hạn chế sử dụng cùng lúc nhiều thiết bị công suất lớn vào giờ cao điểm, tắt các thiết bị khi không cần thiết và ưu tiên sử dụng các sản phẩm có dán nhãn tiết kiệm năng lượng.

Bên cạnh đó, việc đóng kín cửa phòng khi sử dụng điều hòa, sử dụng rèm che nắng để hạn chế hấp thụ nhiệt, vệ sinh thiết bị định kỳ và theo dõi mức tiêu thụ điện hằng ngày cũng là những giải pháp đơn giản nhưng mang lại hiệu quả rõ rệt trong việc giảm chi phí tiền điện.

Đối với tủ lạnh, người dùng nên hạn chế mở tủ nhiều lần, không cho thực phẩm còn nóng vào bên trong và cài đặt nhiệt độ phù hợp, với ngăn mát khoảng 3 – 5°C và ngăn đá khoảng -18°C. Ngoài ra, cần đặt tủ cách tường tối thiểu 10cm để bảo đảm khả năng tản nhiệt. Một nguyên tắc quan trọng khác là tắt hoàn toàn các thiết bị điện khi không sử dụng nhằm tránh tiêu hao điện năng ở chế độ chờ.

Thời tiết ngày càng cực đoan kéo theo nhu cầu sử dụng điện tăng cao. Vì vậy, sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả không chỉ giúp giảm chi phí sinh hoạt mà còn góp phần giảm áp lực cho hệ thống điện, bảo đảm cung ứng điện ổn định trong những ngày nắng nóng kéo dài.