Hải Phòng xác lập hàng nghìn “vùng cấm” khai thác khoáng sản để bảo vệ môi trường và di sản

Trong nỗ lực cân bằng giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường, UBND TP. Hải Phòng vừa chính thức phê duyệt kết quả rà soát, khoanh định các khu vực cấm và tạm thời cấm hoạt động khoáng sản tại khu vực phía Đông thành phố. Quyết định này được xem là bước đi quan trọng nhằm hoàn thiện hành lang pháp lý, nâng cao hiệu quả quản lý tài nguyên, đồng thời bảo vệ hệ sinh thái và các giá trị văn hóa – lịch sử trên địa bàn.

Theo nội dung được phê duyệt, tổng cộng 3.246 khu vực đã được xác định thuộc diện không được phép hoặc tạm thời chưa được phép khai thác khoáng sản. Các khu vực này trải rộng trên nhiều lĩnh vực có tính chất nhạy cảm và cần được bảo vệ nghiêm ngặt. Trong đó, lĩnh vực quốc phòng chiếm số lượng lớn với 1.016 khu vực, tiếp đến là 441 khu vực thuộc phạm vi an ninh.

Ngoài ra, các lĩnh vực khác như công thương, thông tin và truyền thông, xây dựng, giao thông, nông nghiệp và phát triển nông thôn, tài nguyên và môi trường, văn hóa – thể thao và du lịch, cũng như tôn giáo đều có các khu vực được đưa vào danh sách kiểm soát.

Đáng chú ý, lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch có tới 607 khu vực cần bảo vệ, phản ánh rõ yêu cầu giữ gìn các di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh và không gian văn hóa đặc trưng của thành phố. Bên cạnh đó, 272 khu vực liên quan đến tôn giáo cũng được đưa vào diện cấm, cho thấy sự quan tâm đến yếu tố tín ngưỡng và đời sống tinh thần của cộng đồng dân cư.

Việc khoanh định quy mô lớn các khu vực cấm hoạt động khoáng sản không chỉ nhằm hạn chế những tác động tiêu cực đến môi trường mà còn hướng đến mục tiêu lâu dài là phát triển bền vững. Các cơ quan chức năng xác định rõ rằng, hoạt động khai thác khoáng sản nếu không được kiểm soát chặt chẽ có thể gây tổn hại nghiêm trọng đến cảnh quan tự nhiên, hệ sinh thái và cả những giá trị lịch sử – văn hóa không thể tái tạo.

Song song với yếu tố môi trường, quyết định này còn góp phần bảo đảm quốc phòng, an ninh và trật tự an toàn xã hội. Việc loại trừ các khu vực nhạy cảm khỏi hoạt động khai thác khoáng sản giúp giảm thiểu nguy cơ ảnh hưởng đến các công trình trọng yếu, đồng thời ngăn chặn những hệ lụy phát sinh từ việc khai thác trái phép hoặc thiếu kiểm soát.

Để triển khai hiệu quả, UBND TP. Hải Phòng đã giao Sở Nông nghiệp và Môi trường giữ vai trò chủ trì, phối hợp với các sở, ngành và chính quyền địa phương tổ chức phổ biến, hướng dẫn thực hiện quyết định. Cơ quan này cũng có trách nhiệm theo dõi quá trình triển khai, tổng hợp những khó khăn, vướng mắc phát sinh để kịp thời tham mưu điều chỉnh khi cần thiết, bảo đảm phù hợp với thực tiễn và các quy định pháp luật hiện hành.

Theo đánh giá của Sở Nông nghiệp và Môi trường, việc rà soát và thiết lập lại danh mục các khu vực cấm là yêu cầu cấp bách trong bối cảnh thành phố đã có nhiều thay đổi sau hơn một thập kỷ thực hiện quy hoạch cũ. Hệ thống hạ tầng kỹ thuật, giao thông và thủy lợi đã có những bước phát triển mạnh mẽ, kéo theo sự thay đổi về không gian sử dụng đất và nhu cầu bảo vệ tài nguyên.

Đặc biệt, từ ngày 1/7/2025, Hải Phòng chính thức vận hành theo mô hình hành chính mới sau khi sáp nhập với tỉnh Hải Dương. Sự thay đổi này đặt ra yêu cầu phải xây dựng một hệ thống quản lý tài nguyên đồng bộ, thống nhất, tránh tình trạng chồng chéo trong quy hoạch cũng như lãng phí nguồn lực.

Ngoài ra, việc Luật Địa chất và Khoáng sản năm 2024 có hiệu lực cũng đòi hỏi các địa phương phải cập nhật, điều chỉnh các quy định liên quan nhằm bảo đảm tính phù hợp. Trong bối cảnh đó, việc khoanh định rõ ràng các khu vực cấm và tạm thời cấm không chỉ giúp tăng cường hiệu lực quản lý Nhà nước mà còn tạo nền tảng cho việc khai thác tài nguyên theo hướng có trách nhiệm.