Thế giới sắp đón hiện tượng El Nino mạnh, khủng hoảng nhiên liệu thêm trầm trọng

Về mặt kỹ thuật, El Nino được xác nhận khi nhiệt độ bề mặt đại dương ở khu vực trung tâm và đông xích đạo Thái Bình Dương tăng trung bình ít nhất 0,5 độ C trong năm tháng liên tiếp hoặc lâu hơn. Các sự kiện này được xếp hạng theo cường độ: yếu (từ 0,5 độ C đến 1,3 độ C), trung bình (từ 1,3 độ C đến 2 độ C), mạnh (từ 2 độ C đến 2,5 độ C) và rất mạnh (trên 2,5 độ C).

Hiện tượng El Nino thường xảy ra chu kỳ từ hai đến bảy năm một lần, gây ra sự gia tăng nhiệt độ trung bình toàn cầu. Một đợt El Nino mạnh có thể dẫn đến hạn hán hoặc mưa lớn và lũ lụt, cả hai kịch bản này đều có khả năng buộc các trạm thủy điện phải cắt giảm sản lượng hoặc đóng cửa hoàn toàn, làm tăng sự phụ thuộc vào các nguồn năng lượng khác như dầu mỏ và khí đốt.

Đánh giá về tác động của hiện tượng này, ông Wang Yaqi, kỹ sư cao cấp tại Trung tâm Khí hậu Quốc gia Trung Quốc, nhận định: “El Nino có thể tác động mạnh đến các khu vực phụ thuộc vào thủy điện, buộc họ phải đốt nhiều nhiên liệu hóa thạch hơn để sản xuất điện thay thế. Điều đó sẽ làm tăng cả lượng khí thải carbon và chi phí năng lượng nhập khẩu, tạo ra một vòng lặp gây hại làm trầm trọng thêm tình trạng biến đổi khí hậu và gây áp lực lên các nền kinh tế”.

Ông Wang cũng nhấn mạnh thêm rằng: “Các đợt El Nino mạnh hơn thường trùng với nhiệt độ cao, hạn hán và lượng mưa cực đoan, cũng như các sự kiện kép ảnh hưởng tập thể đến các lĩnh vực như năng lượng và sức khỏe cộng đồng”.

Lời cảnh báo này được đưa ra trong bối cảnh giá dầu thế giới đang tăng mạnh do cuộc chiến giữa Mỹ – Israel và Iran, dẫn đến việc đóng cửa eo biển Hormuz – tuyến đường vận tải huyết mạch cho nguồn cung năng lượng toàn cầu.

Nếu El Nino làm giảm sản lượng điện tại các khu vực phụ thuộc nhiều vào thủy điện như Nam Á, Đông Nam Á và một số khu vực ở châu Phi, những nơi này sẽ buộc phải đốt thêm dầu và khí đốt để phát điện. Sự gia tăng đột biến về nhu cầu này có khả năng sẽ đẩy giá năng lượng lên cao hơn nữa.

Theo ông Wang, rủi ro không chỉ đến từ riêng El Nino mà là sự kết hợp của nhiều yếu tố khác nhau, trong đó “El Nino thường đóng vai trò là chất xúc tác hoặc bộ khuếch đại”.

Lần gần nhất xảy ra El Nino rất mạnh là vào năm 2015, khiến năm tiếp theo đó phá vỡ kỷ lục nhiệt độ trung bình toàn cầu. Một đợt El Nino khác phát triển vào ba năm trước cũng đã khiến năm 2024 trở thành năm có nhiệt độ bề mặt trung bình toàn cầu cao nhất lịch sử.

Tuy nhiên, Trung tâm Khí hậu Quốc gia Trung Quốc cũng cố gắng trấn an những suy đoán trên mạng xã hội về mức độ khốc liệt của đợt thiên tai này.

Bà Chen Lijuan, dự báo viên của trung tâm, đã kêu gọi sự thận trọng trước những tuyên bố cho rằng đây sẽ là đợt El Nino mạnh nhất trong 140 năm hoặc sẽ gây ra tình trạng khẩn cấp về nhiệt độ toàn cầu.

Bà cho biết: “Do các tác động có độ trễ của El Nino, còn quá sớm để khẳng định rằng Trái đất sẽ đạt mức nhiệt độ cực đoan mới trong năm nay, nhưng các rủi ro liên quan rõ ràng đang gia tăng đáng kể”.