Hoàn thiện Luật Kinh doanh bất động sản: Gỡ chồng chéo, tạo đà cho thị trường phát triển bền vững

Ngày 24/4, Hội đồng thẩm định đã tiến hành phiên họp đánh giá hồ sơ chính sách của dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) dưới sự chủ trì của Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tú. Đây là bước quan trọng nhằm hoàn thiện khung pháp lý điều chỉnh lĩnh vực bất động sản – một trong những thị trường có ảnh hưởng lớn đến nền kinh tế, đồng thời còn tồn tại không ít vướng mắc trong thực tiễn triển khai.

Theo đại diện Bộ Xây dựng, việc sửa đổi luật lần này không chỉ dừng lại ở việc bổ sung, điều chỉnh các quy định hiện hành mà còn hướng tới làm rõ quyền và nghĩa vụ của các chủ thể tham gia thị trường. Mục tiêu xuyên suốt là nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, đồng thời tạo hành lang pháp lý thuận lợi để doanh nghiệp và người dân dễ dàng tiếp cận, thực thi quy định.

Dự thảo luật được xây dựng xoay quanh bốn nhóm chính sách trọng tâm. Trong đó, việc hoàn thiện hệ thống quy định pháp luật được đặt lên hàng đầu nhằm xử lý các điểm nghẽn phát sinh trong thực tế, đồng thời bảo đảm sự đồng bộ với các luật liên quan. Đây được xem là nền tảng để thị trường vận hành ổn định, hạn chế tình trạng chồng chéo hoặc mâu thuẫn giữa các quy định.

Bên cạnh đó, dự thảo cũng chú trọng cải cách điều kiện kinh doanh và thủ tục hành chính. Việc đơn giản hóa các quy trình, minh bạch hóa tiêu chí được kỳ vọng sẽ tạo môi trường đầu tư thông thoáng hơn, vừa hỗ trợ doanh nghiệp phát triển, vừa giúp cơ quan quản lý nâng cao hiệu quả giám sát. Song song với đó là định hướng phân cấp, phân quyền rõ ràng hơn trong quản lý lĩnh vực bất động sản, qua đó tạo điều kiện để chính quyền địa phương chủ động thực hiện nhiệm vụ.

Một điểm đáng chú ý khác là việc bổ sung các quy định mang tính kiến tạo phát triển. Những nội dung này được thiết kế nhằm thúc đẩy thị trường bất động sản vận hành lành mạnh, ổn định và mang lại lợi ích hài hòa cho Nhà nước, doanh nghiệp và người dân.

Tuy nhiên, tại phiên họp, nhiều ý kiến đã được đưa ra nhằm hoàn thiện dự thảo. Đại diện Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho rằng một số nội dung liên quan đến đất đai đã được quy định tương đối đầy đủ trong Luật Đất đai. Do đó, cơ quan soạn thảo cần rà soát kỹ lưỡng để tránh trùng lặp, bảo đảm tính thống nhất trong hệ thống pháp luật.

Đối với các quy định về điều kiện kinh doanh, đặc biệt là liên quan đến nhà ở và công trình xây dựng có sẵn, vấn đề xác định phạm vi đối tượng áp dụng được đặt ra. Theo ý kiến góp ý, cần làm rõ trường hợp cá nhân và tổ chức nước ngoài, bởi không phải mọi đối tượng đều có quyền sử dụng đất hoặc thuộc phạm vi điều chỉnh của pháp luật đất đai. Việc xác định cụ thể sẽ giúp hạn chế rủi ro pháp lý và đảm bảo tính khả thi khi triển khai.

Trong khi đó, đại diện Bộ Tài chính nhấn mạnh sự cần thiết phải quy định chi tiết quyền và nghĩa vụ của các bên trong hoạt động chuyển nhượng dự án và giao dịch bất động sản. Đây là cơ sở quan trọng để xử lý thống nhất các tình huống phát sinh, đặc biệt trong bối cảnh thị trường ngày càng phức tạp với nhiều hình thức giao dịch đa dạng.

Ngoài ra, vấn đề bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng cũng được các đại biểu đặc biệt quan tâm. Việc hoàn thiện các mẫu hợp đồng và quy trình giao dịch cần được thực hiện đồng bộ, bảo đảm tương thích với Bộ luật Dân sự và Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, qua đó nâng cao tính minh bạch và giảm thiểu tranh chấp.

Kết luận phiên họp, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tú yêu cầu cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát kỹ phạm vi điều chỉnh của luật, bảo đảm không chồng lấn với các luật liên quan như Luật Đầu tư, Luật Đất đai hay Luật Doanh nghiệp. Đồng thời, cần tập trung xử lý những bất cập nảy sinh từ thực tiễn, đặc biệt là các vấn đề liên quan đến điều tiết thị trường, cơ chế hậu kiểm và quản lý hoạt động kinh doanh bất động sản.

Bên cạnh việc hoàn thiện nội dung chính sách, Thứ trưởng cũng nhấn mạnh yêu cầu nâng cao chất lượng hồ sơ dự án luật, trong đó Báo cáo đánh giá tác động chính sách và Tờ trình cần được chuẩn bị công phu, bảo đảm tính logic và thống nhất. Đây sẽ là cơ sở quan trọng để dự án luật được xem xét, thông qua với chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu phát triển của thị trường bất động sản trong giai đoạn mới.