Ngày Sách và Văn hoá đọc 2026: ‘Mạch tri thức’ chảy từ trang sách đến không gian số

Sự kiện được tổ chức là hoạt động thiết thực chào mừng Ngày sách và Văn hoá đọc Việt Nam (21/4) và Bản quyền thế giới (23/4).

Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Xuân Dũng – Giám đốc Thư viện Quốc gia Việt Nam khẳng định: “’Mạch tri thức’ là một dòng chảy kết nối giữa quá khứ, hiện tại và tương lai; giữa trang sách và không gian số; giữa tri thức cá nhân và tri thức cộng đồng. Từ những trang sách truyền thống nơi lưu giữ văn hóa, văn minh của nhân loại, tri thức tiếp tục được mở rộng, lan tỏa trong không gian số – nơi mọi giới hạn dần được thu hẹp và khả năng tiếp cận trở nên linh hoạt hơn”.

“Phát huy tinh thần của chủ đề, Ngày Sách và Văn hóa đọc năm 2026 được tổ chức với nhiều hoạt động đa dạng có tính tương tác cao, hứa hẹn mang đến cho công chúng những trải nghiệm phong phú và đầy ấn tượng. Đồng thời, đây cũng là lời khẳng định mạnh mẽ về sự tiếp nối và đổi mới trong việc tổ chức các hoạt động triển khai phát triển văn hóa đọc phục vụ cộng đồng”, ông Dũng nói thêm.

Điểm nhấn trong khai mạc Ngày Sách và Văn hoá đọc 2026 là triển lãm “Từ trang sách đến không gian số”. Triển lãm được tổ chức với 05 phần, gồm: Mạch nguồn; Mạch lan tỏa; Mạch sáng tạo; Mạch số; Mạch kết nối và trải nghiệm.

Thông qua cách tiếp cận theo các “mạch” nội dung, Triển lãm không chỉ giới thiệu các ấn phẩm, nguồn tư liệu tiêu biểu mà còn khắc họa hành trình phát triển của sách, tri thức, đồng thời hướng tới mục tiêu tôn vinh giá trị của sách, tri thức và văn hóa đọc, góp phần nâng cao nhận thức của mỗi người về vai trò của tri thức đối với sự phát triển; khơi dậy niềm đam mê đọc sách, nuôi dưỡng tinh thần học hỏi và khuyến khích mỗi cá nhân chủ động tiếp cận, tích lũy và chia sẻ tri thức.

Trong khuôn khổ chương trình, Tọa đàm “Người trẻ đọc gì trong thời đại số” tạo diễn đàn trao đổi, chia sẻ về thói quen đọc và nhu cầu tiếp cận tri thức của giới trẻ trong bối cảnh công nghệ số phát triển mạnh mẽ. Với mục tiêu giúp người trẻ thích ứng hiệu quả với môi trường số, các diễn giả tập trung thảo luận về kỹ năng sàng lọc thông tin và phương pháp lựa chọn ấn phẩm phù hợp giữa kho dữ liệu.

Bên cạnh đó, nội dung trao đổi cũng đề cập đến những vấn đề như: người trẻ nên đọc gì để bồi dưỡng tri thức, phát triển tư duy và kỹ năng; làm thế nào để cân bằng giữa việc tiếp nhận thông tin nhanh trên môi trường số với việc đọc sách chuyên sâu.

Chia sẻ tại tọa đàm, diễn giả Trần Tố Uyên – Giám đốc Quốc gia AI for Vietnam cho biết, độc giả có thể sử dụng AI để tổng hợp những thông tin tiếp cận từ sách để tăng cường khả năng ghi nhớ và vận dụng thông tin hiệu quả vào đời sống.

Cũng trong sáng nay, Thư viện Quốc gia Việt Nam đã tổ chức chuỗi sự kiện lan toả sâu rộng giá trị của tri thức và văn hoá đọc cho các em học sinh qua các hoạt động như Thi kể chuyện bằng tiếng Anh “Onward – Hơn cả một câu chuyện từ sách”; Thi Sáng tạo sản phẩm số “Cùng AI kể chuyện”; Thi Thiết kế bìa sách “Sắc màu công nghệ và cuộc sống”; Hoạt động STEM – Thi thiết kế mô hình “Trạm sách cộng đồng”; Hoạt động trải nghiệm “Mạch chỉ nhỏ kết nối”; Trạm đổi sách “Mỗi cuốn sách – Một hành trình mới”.

Là một trong những người trẻ có niềm yêu thích đặc biệt dành cho sách, bạn Vi Phương Linh (22 tuổi, Lạng Sơn) cho biết, những hoạt động này đã giúp bạn nhận thức sâu sắc hơn về vai trò của tri thức.

Phương Linh cho biết thêm: “Không gian trưng bày sách tại đây đã truyền cảm hứng để nuôi dưỡng tinh thần học hỏi và niềm đam mê đọc sách trong tôi và gợi mở cho thế hệ trẻ phương thức tiếp cận sách và tìm kiếm nguồn tài liệu hiệu quả hơn trong bối cảnh chuyển đổi số”.

Chung sự quan tâm dành cho việc gìn giữ, phát triển văn hoá đọc, anh Lan Xingxing (36 tuổi, nhân viên Trung tâm Văn hoá Trung Quốc tại Hà Nội) đánh giá cao ý nghĩa của chủ đề “Mạch nguồn số”.

“Không còn bó hẹp trong sách giấy hay các hoạt động truyền thống, sự xuất hiện của sách số, không gian tương tác và cả những công nghệ như in 3D đã mở ra một hướng đi mới rất phù hợp với thời đại. Việc đẩy mạnh kỹ thuật số không chỉ giúp truyền bá văn hóa rộng rãi hơn mà còn xóa bỏ rào cản địa lý, đưa tri thức tiếp cận tới mọi đối tượng ở xa một cách hiệu quả”, anh Lan Xingxing cho hay.